82.071 Uitgaven (x1000)

Status activiteiten

6. Cultuur en erfgoed voor iedereen

6. Cultuur en erfgoed voor iedereen

82.071 Uitgaven (x1000)

Status activiteiten

Van beleidskader naar uitvoering

Terug naar navigatie - Van beleidskader naar uitvoering

Voor cultuur en erfgoed geldt onze onverminderde inzet voor de lobby voor rijkssteun voor grote monumentale opgaves in Limburg en een betere spreiding van rijksmiddelen voor cultuur in de regio. De drie Limburgse musea worden dit jaar ‘gevisiteerd’ en het rapport zal eind 2024 opgeleverd worden. Op basis van een onderzoek naar de Limburgse taal en de randvoorwaarden behorend bij de huidige status 2 en eventuele status 3-vereisten ontvangen de Staten eind 2024 een voorstel voor de komende jaren. Er zijn adhesiebetuigingen verleend voor de nieuwe rijksregeling Cultuureducatie. Op basis van het advies van de Cultuurtank Limburg neemt het college in oktober 2024 besluiten over de Culturele Infrastructuur 2025-2028.
Voor Noord- en Midden-Limburg is er een specifieke stimuleringsregeling uitgewerkt waarmee er aanvullende culturele middelen beschikbaar komen voor deze regio’s. De Monulisaregeling wordt deze beleidsperiode voortgezet als subsidieregeling voor onderhoud bij kerken, molens en groen erfgoed (amendement 179 Depondt c.s.). Stichtingen, vrijwilligers en andere aanvragers hebben gebruik kunnen maken van verschillende subsidieregelingen op het gebied van erfgoed. Het gaat dan om de subsidieregelingen: ‘Archeologie en klein Limburgs erfgoed’ en ‘Erfgoed’ (met o.a. onderdelen voor vrijwilligers, taal, erfgoedverhalen). Beide regelingen lopen nog door tot en met 31 december 2024.

Deze voortgangsrapportage laat zien dat onze indicatoren Kwaliteit en Tijd op groen staan en dat we daarmee op koers liggen. In het kader van realistisch begroten sturen wij de begroting bij door budget van 2024 naar 2025 en verder te faseren. Verder intensiveren wij ons beleid met betrekking tot monumenten, erfgoed en archeologie.

Wat willen we bereiken?

Terug naar navigatie - Wat willen we bereiken?

6.1. Cultuur

Terug naar navigatie - 6.1. Cultuur

Cultuur stimuleert de (talent)ontwikkeling en zet aan tot creatief en innovatief denken. Het prikkelt mensen en is aanleiding voor reflectie op zichzelf en de maatschappij. Cultuur vertelt aansprekende verhalen, biedt beleving, herkenning en identiteit. Het biedt ontmoeting, leidt tot onderlinge verbinding en versterkt de sociale cohesie. Toegang tot cultuur is niet voor iedereen vanzelfsprekend. Wij werken daarom aan een beter gebalanceerd professioneel cultuuraanbod voor de hele provincie. De regio Noord- en Midden-Limburg verdient een groter en meer divers cultuuraanbod. De drie provinciale musea blijven belangrijke boegbeelden van en voor Limburg. Voor het Limburgs Museum zien wij een meer centrale rol in het uitdragen van de Limburgse identiteit. Kinderen maken op school door cultuureducatie vaak voor het eerst kennis met cultuur. Wij zetten tevens in op kansengelijkheid voor kinderen en jongeren door cultuureducatie op scholen te stimuleren. Veel mensen komen in aanraking met cultuur doordat zij lid zijn van een amateurkunstenvereniging. Aandacht voor verenigingsondersteuning blijft van groot belang om laagdrempelige cultuurparticipatie te laten blijven bestaan. De kracht, inzet en passie van amateurs en vrijwilligers zijn een zichtbare eigenheid van Limburg en dragen wezenlijk bij aan het gemeenschapsgevoel en aan de ontwikkeling van de eigen en de gezamenlijke identiteit. Wij zetten daarom ook in op de doorontwikkeling van de Limburgse taal. Daarnaast ondersteunen wij vele lokale en regionale (volks)culturele festivals en evenementen in Limburg, die zorgen voor ontmoeting en bijdragen aan de levendigheid van wijken of kernen. 

Ten aanzien van cultuur streven we deze collegeperiode de volgende doelstellingen na:

  • in 2027 is het cultureel aanbod en de culturele infrastructuur in Noord- en Midden-Limburg niet alleen vergroot, maar vooral aan de basis versterkt t.o.v. 2023;
  • in 2027 is een groter aandeel van de Limburgse jeugd in aanraking gekomen met het cultureel aanbod in Limburg;
  • in 2027 is het lokale culturele aanbod dat door de Provincie wordt ondersteund versterkt;
  • in 2027 is het gebruik en de zichtbaarheid van de Limburgse taal meer gestimuleerd en gericht op het behoud van het Limburgs.

Wat merkt de Limburger ervan?

Aan de hand van indicatoren maken wij zichtbaar of we op koers liggen met het behalen van onze doelstellingen voor deze Statenperiode. Hierbij is de Provincie natuurlijk ook afhankelijk van partners en andere autonome ontwikkelingen. De indicatoren die reeds beschikbaar zijn,  zijn hieronder gepresenteerd.

Indicator bij 'in 2027 is het cultureel aanbod en de culturele infrastructuur in Noord- en Midden-Limburg niet alleen vergroot, maar vooral aan de basis versterkt t.o.v. 2023'

Indicator D_44a: Aantal door Provincie Limburg in Noord- en Midden-Limburg gehonoreerde subsidieaanvragen binnen de regelingen:
- Stimuleringsregeling Bovenlokale Evenementen;
- Nadere subsidieregels Cultuur;
- Participatieregeling;
- Nadere subsidieregels Culturele Infrastructuur 2025-2028;
- Plus nog een specifieke subsidieregeling vanaf 2025
Bron: Beleid + subsidies (2025)

Indicator bij 'in 2027 is het lokale culturele aanbod, dat door de Provincie wordt ondersteund, versterkt'

Indicator D_46a: Aantal door Provincie Limburg gehonoreerde subsidieaanvragen op het gebied van cultuur binnen de Stimuleringsregeling Bovenlokale Evenementen en binnen de Participatieregeling.
Bron: Beleid + subsidies (2025)

Wat gaan we daarvoor doen?

6.2. Erfgoed

Terug naar navigatie - 6.2. Erfgoed

Erfgoed wordt vaak gezien als dat wat Limburg écht Limburgs maakt. Erfgoed is overal en geeft kleur aan de omgeving. We blijven ons dan ook inzetten voor het behoud van erfgoed voor de huidige en toekomstige generaties. 

De Limburger kan hierdoor meer erfgoedlocaties bezoeken, omdat de toegankelijkheid gestimuleerd is en meer monumenten zijn opgeknapt voor de toekomst. Hierdoor is het straatbeeld verbeterd, zowel in de stad als op het platteland. Leegstaand monumentaal erfgoed staat er immers vaak slecht bij. Door bij te dragen aan de restauratie  van deze gebouwen komen meer van dit soort gebouwen in een betere staat. Ook is de Limburger die betrokken is als erfgoedvrijwilliger geholpen bij zijn/haar erfgoedproject als de Provincie deze ondersteunt. Tegelijkertijd is erfgoed in brede zin beter toegankelijk voor een breed publiek waardoor iedere Limburger makkelijker kan genieten van of meedoen met ons Limburgs erfgoed. 

Ten aanzien van erfgoed streven we deze collegeperiode de volgende doelstellingen na:

  • in 2027 is een groter percentage monumenten in betere en duurzame staat dan in 2023;
  • in 2027 zijn meer vrijwilligers betrokken bij het in stand houden van erfgoed dat door de Provincie Limburg wordt ondersteund;
  • in 2027 is door de Provincie ondersteunende erfgoed meer toegankelijk voor een breed publiek;
  • erfgoed wordt als een provinciaal belang meegewogen in alle transitieopgaven.

Wat merkt de Limburger ervan?

Aan de hand van indicatoren maken wij zichtbaar of we op koers liggen met het behalen van onze doelstellingen voor deze Statenperiode. Hierbij is de Provincie natuurlijk ook afhankelijk van partners en andere autonome ontwikkelingen. De indicatoren die reeds beschikbaar zijn,  zijn hieronder gepresenteerd.

Indicatoren bij 'in 2027 is een groter percentage monumenten in betere en duurzame staat dan in 2023'

Indicator D_48a: Percentage rijksmonumenten met een betere staat van onderhoud .
Bron: Erfgoedmonitor

Indicator D_48b: Percentage rijksmonumenten weergegeven naar de staat van het casco (matig/slecht) (BBV). 
Bron: Fenicks, peildatum 23 maart 2023

Wat gaan we daarvoor doen?

Uitvoering begroting 2024: budgetrealisatie

Terug naar navigatie - Uitvoering begroting 2024: budgetrealisatie

De lasten van de gewijzigde begroting 2024 voor dit programma tot aan de najaarsnota bedragen € 60,24 mln., bestaande uit € 56,46 mln. reguliere middelen, € 2,44 mln. personeelskosten en € 1,34 mln. kapitaallasten.

In onderstaande grafiek presenteren wij alleen de reguliere middelen vanwege de beïnvloedbaarheid van deze posten. Het betreft de bestedingen en juridische verplichtingen tot 15 augustus (gerealiseerd) en de op dat moment resterende vrije ruimte binnen de vastgestelde budgetten. De realisatie in 2024 van de exploitatiebudgetten bedraagt tot 15 augustus 2024 68%. Van de resterende 32% wordt in deze najaarsnota 16%  (in totaal een bedrag van € 8,90 mln. ) gefaseerd. Aanvragen voor de regeling Kerken en restauratie monumenten kunnen na openstelling halverwege september 2024 worden ingediend. Hierdoor vindt toekenning van deze subsidies naar verwachting plaats begin 2025. Daarnaast is de fasering aangepast voor Continuering van het European Heritage Label.

 

De financiële doorlichting en de voorstellen leiden tot een aanpassing van de hier opvolgende 3e W-vraag: Wat mag het kosten? 

Wat mag het kosten?

Terug naar navigatie - Wat mag het kosten?

In deze Najaarsnota 2024 wordt de begroting van het programma Cultuur en erfgoed voor iedereen  bijgesteld op basis van zowel de financiële als inhoudelijke voortgangsinformatie. De lasten dalen per saldo met € 8,17 mln. Dit wordt vooral veroorzaakt door faseringen (€ 8,90 mln.). Hierdoor wordt een een deel van de dekking uit de programmareserves niet onttrokken (min € 2,28 mln.). De overige faseringen worden verrekend met de Algemene reserve in programma 9.

Aanvullend wordt € 0,73 mln. beschikbaar gesteld t.b.v.

•    € 0,27 mln. voor de subsidieregelingen Archeologie en Klein Limburgs Erfgoed 2024, dat wordt gedekt uit de Programmareserve Monumenten, erfgoed en archeologie.
•    € 0,46 mln. om energiekosten 2024 van de Limburgse musea incidenteel te compenseren voor een bedrag van € 0,46 mln. Deze wordt gedekt uit post onvoorzien.

Het gevolg van deze wijzigingen is dat het begrote uitgavenvolume van de begroting (lasten en stortingen in de reserves) van dit programma daalt van € 90,24 mln. naar € 82,07 mln.

Voor nadere details verwijzen we naar de toelichtingen op product-niveau bij 'Wat gaan we daarvoor doen?', onderdeel Geld.

Bedragen x €1.000